"

zondag 22 september 2013

Ik ben gastblogger!

Vanaf morgen zijn mijn blogs over 'onderwijs in de praktijk' te lezen op www.klasvanjuflinda.nl
Ik heb meegedaan aan een schrijfwedstrijd en ben door Linda gevraagd om gastblogger te worden. Haar website is razend populair en wordt maandelijks duizenden keren bezocht. Ik vind het heel leuk dat ik mijn ervaringen uit het onderwijs hier met de lezers kan delen. Natuurlijk blijf ik hier ook blogberichten posten maar die zijn meer gericht op de ontwerpende kant van onderwijs.

zaterdag 21 september 2013

Onderwijs vermogen van morgen

Afgelopen donderdagavond was er een gesprek in de Balie in Amsterdam over "het onderwijs vermogen van morgen".  Vier gezaghebbers in het onderwijsveld gingen met elkaar het gesprek aan over de toekomst van het onderwijs. Aanwezig waren Prof. Luc Stevens, Prof. Gert Biesta, Prof. Jan Antonie Bruijn en Prof. Roger Standaert. De avond bestond uit twee delen. Eerst spraken de mannen aan tafel om de beurt over hun speerpunten en na de pauze kwamen ook de mensen uit 'de tweede ring' aan het woord. Een gemis vond ik wel dat er deze avond geen docenten aan het woord zijn geweest.


Het was een interessante avond en de heren waren eensgezind. Het nieuws over de CITO-toetsen was een mooi aanknopingspunt voor een discussie over meten en wat nou de essentie van onderwijs is. Professor Biesta vraagt zich af: "is het waardevol wat we meten of meten we wat we waardevol vinden?" En Professor Bruijn geeft aan dat je niet kunt meten zonder het resultaat te be├»nvloeden, het is een prikkel. Toch stelt hij wel dat helemaal niet meten een vorm van desinteresse is. Aan tafel is er een sterke behoefte aan andere vormen van meten die ook de kwaliteit van het onderwijs zichtbaar kunnen maken. Zo is al langer bekend dat een dergelijke CITO-toets of een intelligentietest slechts een momentopname is en lang niet alles meet. En wanneer we alle kinderen zo'n test op hetzelfde moment laten maken gaan we compleet voorbij aan het kind als individu. In Nederland zijn zelfs eerst de toetsen ontwikkeld en vervolgens pas de doelen die ermee behaald moeten worden. Dat is de omgekeerde wereld. Hella Hueck, economieverslaggever en nieuwslezer, kaart in haar column precies aan waar het om gaat. "Nieuwsgierigheid. Doorzettingsvermogen. Dat is niet te meten in een Cito-score. Creativiteit, kritisch denken, goed kunnen samenwerken. Het staat in veel vacatures, maar onze kinderen krijgen door de toetsendruk nauwelijks de kans om die vaardigheden te ontwikkelen." Echter zijn deze eigenschappen (a.k.a Habits of Mind) wel waar je verder mee komt in onze samenleving, waar je het verschil kunt maken. We moeten kinderen leren wat hun eigen, unieke waarde is in deze maatschappij en dit koesteren.

Prof. Luc Stevens had een paar rake uitspraken: "Het onderwijs is gegijzeld door haar eigen standaarden. De angst moet de school uit. We willen niet werken met bibberaars." Hoe wil hij dit bereiken? Empathie is de succesfactor. Een overgang van wat kinderen verlangen en wat ze wenselijk voor zichzelf vinden is een van de belangrijkste pedagogische momenten. Zijn we leraar voor de CITO-toets of voor de leerling? Terug naar de pedagogische opdracht van de school!
Prof. Roger Standaert doet daar nog een schepje bovenop. Hij noemt het (leerling)volgsysteem een achtervolgsysteem. Tot slot wuift Biesta de smoesje over 'geen weg meer terug' weg, er is altijd een alternatief.

Ik wil afsluiten met de mooie woorden van Stevens.

"De kinderen zijn je uitweg, die zijn (bijna) altijd integer. Leerlingen die goede vragen stellen en feedback geven. Dan zit je op de goede weg."

dinsdag 3 september 2013

Talentontwikkeling, een nieuw woord


Talentontwikkeling, het staat nog niet in de Van Dale maar voor OOg is het een van de kernbegrippen van de visie die ze uitdraagt. Het is een term die zo nu en dan boven komt drijven binnen de onderwijsvernieuwingen. Helaas ook in negatieve zin met het gebrek aan talentontwikkeling
OOg vindt dat talentontwikkeling de fundering moet vormen van gedegen onderwijscultuur binnen een school/instelling. Daarbij gaat zij uit van de volgende basiselementen:


Het leerklimaat op een school is heel belangrijk. Daarmee doel ik niet op een veilige en rijke leeromgeving (dat zijn randvoorwaarden). Met het leerklimaat bedoel ik een zekere mate van leergierigheid dat de hele school ademt. Een klimaat waarin leerlingen (en leerkrachten): vanuit een intrinsieke motivatie doelen voor zichzelf stellen, fouten mogen maken en daarvan leren, een doorzettingsvermogen laten zien omdat ze niet willen opgeven en genieten van het leerproces dat ze doormaken. 

Vervolgens kunnen de leerlingen vanuit dit leerklimaat een persoonlijke groei doormaken. Hierbij hebben ze een hoge mate van verantwoordelijkheidsgevoel voor hun eigen leerproces. Ze leren zichzelf kennen, hun valkuilen en hun talenten. Ze handelen met inzicht en zijn bewust van hun gedrag. Ze kunnen reflecteren op hun eigen werk en dat van anderen. Ze volgen hun eigen ontwikkeling, zien mogelijkheden en bedenken oplossingen. Ze ontwikkelen denk- en leervaardigheden waar ze hun hele leven profijt van hebben.

Met deze kennis zijn ze klaar om de wereld te verkennen. Door een divers aanbod van gastsprekers, workshops, ateliers, excursies, experts enz. krijgen de leerlingen een kans op talentontwikkeling. Ze proeven, zien, ruiken, voelen, ervaren, beleven en ontdekken wat de wereld allemaal te bieden heeft. En andersom, wat zij de wereld allemaal te bieden hebben.  

Dit alles kan bijvoorbeeld bereikt worden door de Habits of Mind als taal binnen de school door te voeren. Het vraagt van iedereen een enorme toewijding en passie voor het vak, maar dat willen we toch ook juist uitstralen?


Talentontwikkeling, waarom?
OOg gelooft dat er in ieder mens een bepaald talent schuilt. Het bewust worden van je eigen talenten zal je sterker maken. Je kan situaties beter inschatten, je staat steviger in je schoenen, je durft meer risico’s te nemen en je hebt meer zelfvertrouwen. Wanneer leerlingen al vroeg beginnen met het ontwikkelen van hun talenten kunnen zij veel bewuster keuzes maken die toekomst bepalend zijn.
OOg vindt dat iedereen de kans moet krijgen om op deze ontdekkingstocht hun interesses en vaardigheden te exploreren. Helaas krijgt niet iedereen die kans. Het ontbreken van kennis, geld en begeleiding of de aanwezigheid van emotionele blokkades kunnen deze ontwikkeling belemmeren.

maandag 2 september 2013

Leer en geniet!

Alle scholen zijn weer begonnen. Dat het maar een leerzaam jaar mag worden voor leerlingen, ouders en leerkrachten!